آنچه به نام شهر زیرزمینی (اویی) معروف است در واقع ساختارهای متراکم، پیچیده و گسترده‌ای از دالانهای باریک تودرتو و اتاقهایی با ابعاد کوچک است. مجموعه اویی در زیر بافت قدیم شهر شکل گرفته و تا سطح کنونی شهر نیز گسترده شده‌است. وسعت این شهر زیرزمینی حدود 4 کیلومتر بوده که در دو سطح افقی و عمودی گسترش یافته‌است.

این معماری دست کن در شهرنوش آباد با واژه " اویی" نامیده می‌شود. اویی در واقع اسم رمز ورود به شهر بوده است.

غیر از ورودی اصلی، ارتفاع تمام قسمتهای اویی به قد طبیعی یک انسان و بین ۱۷۰ تا ۱۸۰ سانتیمتر است. بر سطح دیوارها و در فواصل اندک، جای پیه‌سوز به چشم می‌خورد. در بعضی قسمتها نیز درون دیوار، سکوهای کوتاهی جهت نشستن ایجاد شده‌است که در بعضی از اتاقها تبدیل به طاقچه جهت قرار دادن اشیاء می‌شود.

لازم به ذکر است این مجموعه دارای قدمت ۱۵۰۰ ساله می‌باشد و به دوره ساسانیان مربوط می‌گردد. کشف این سازه‌ها به صورت اتفاقی و توسط فردی که قصد حفر چاه در منزل خود داشت صورت گرفته و برای ورود به آن، به دلیل پیدا نشدن ورودی اصلی از آب انباری که مجاور این شهر زیر زمینی است استفاده می‌شود.

سیستم تهویه شهر زیر زمینی نوش آباد از طریق کانالهایی بوده که در طبقه اول و به سطح زمین ایجاد شده‌است. چاه‌های مرتبط طبقات، علاوه بر عملکرد عبور و مرور، باعث جریان یافتن هوا در طبقات پایین می‌شده‌ است. این عمل در مورد چاههای قنات نیز مصداق دارد. دسترسی به این فضاها، به دلیل قرار گرفتن در زیر زمین از طریق یک چاه و کانال باریک و کوتاه میسر می‌گردد. موضوع تدافعی و پناهگاه بودن این نوع معماری که در دل زمین ایجاد شده تأثیر فراوانی بر چگونگی ارایه پلان معماری آن گذاشته‌است.

در هنگام پناه بردن به زیر شهر، سربازی جلوتر از همه چراغ‌ها را روشن می‌کرد و سربازی هم در انتهای صف آنها را خاموش می‌کرد تا دشمن راه را پیدا نکند.

این مجموعه ارزشمند به شماره ۱۵۸۱۶ و به سال ۱۳۸۵ در فهرست آثار ارزشمند ملی ثبت گردیده‌ است.

نمایش بیشتر
  • امکانات

  • جای پارک  رستوران  فروشگاه 
  • اطلاعات ضروری

  • همه روزه : 9 صبح تا 6 بعد از ظهر
مکانهای پیشنهادی
رستوران
جاذبه تفریحی
جاذبه گردشگری
  • دانستنی های مفید

  • نکات :

    * شهر زیرزمینی دارای دو ورودی در شهر نوش آباد می باشد که هرکدام از ورودی ها به قسمتی مجزا از شهر دسترسی دارند.

    * با توجه به 47 پله ابتدایی و فضاهای باریک و بعضا اکسیژن کم، ورود افراد مسن، معلوم و ناتوان جسمی به این شهر ممنوع است. (ورود کودکان زیر 3 سال ممنوع نیست ولی توصیه نمی شود.)

    * هرچند با یکبار خرید بلیط می توانید از هر دو ورودی شهر زیرزمینی بازدید کنید ولی تفاوت چندانی بین شهری که در زیر زمین مشاهده می کنید وجود ندارد و فقط در صورتیکه زمان مناسب برای گردش دارید و یا علاقه مندید تا معماری متفاوت هر دو شهر را بررسی نمایید، از هر دو ورودی بازدید نمایید.

    * دالان های شهر زیرزمینی از سمت ورودی یک، باریکتر از دالان های شهر از سمت ورودی دو می باشد و گشت و گذار در شهر زیرزمینی ای که از ورودی دو به آن دسترسی وجود دارد، کمی راحت تر است.

    * آب انبارهای شهرنوش آباد نیز در کنار همین شهرزیرزمینی قرار دارند و شما پس از پایین رفتن از 47 پله، ابتدا از آب انبار بازدید می کنید و سپس از شهر زیرزمینی

    * تفاوت اصلی ورودی های یک و دو در معماری آب انبارها می باشد که در ورودی دو، آب انبار چندضلعی و همراه با ستون های نگه دارنده و دیوار نازک تر است و در ورودی شماره یک آب انبار گرد و بدون ستون نگه دارنده و با دیوارهایی پهن تر می باشد.

    * با توجه به گنجایش کم شهر برای ورود افراد، در زمان های شلوغ مثل عید برای ورود به شهرهای زیرزمینی به احتمال زیاد باید بین نیم ساعت تا یک ساعت را برای ایستادن در صف در نظر بگیرید.

    * در نقشه بالای صفحه موقعیت ورودی شماره دو مشخص شده است.