اِسفَرایِن شهری است در شمال غربی استان خراسان شمالی.

کردزبانان و تات‌زبانان اصلی‌ترین ساکنین شهر اسفراین هستند.

اسفراین دارای نقاط تاریخی فراوانی می‌باشد و بیش از ۲۵ بقعه از بزرگان و امام زادگان در این شهرستان وجود دارد. همچنین این شهر مشاهیر فراوانی را در خود پرورش داده‌است.

مردم اسفراین از ۴ قوم تشکیل شده‌اند که شامل تات‌ها، کرمانج‌ها و همچنین ترک‌ها‌ و بربری‌ها می‌باشند:

 1- تات‌ها اقوام بومی منطقه هستند که نسب آن‌ها به پارت‌ها می‌رسد و به زبان تاتی از شاخه زبان‌های ایرانی شمال غربی سخن می‌گویند.

2- کرمانج‌ها: در گذشته شاه اسماعیل، شاه عباس و نادر شاه افشار اغلب کرمانج‌ها را برای مرزداری و دیگر مسائل سیاسی از ترکیه و عراق به مناطق مختلف استان خراسان کوچاندند. طوایف مختلف کرمانج عبارت‌اند از شادلو، زعفرانلو، میلانلو، ایزانلو، توپکانلو، دیرانلو - گنجدان که عموماً در روستاهای شمالی و حومه اسفراین زندگی می‌کنند.

3- ترک‌ها از ترک‌های تتار و جغتایی هستند و بیشتر در بخش بام اسفراین زندگی می‌کنند. فرهنگ آنها سنگلاخ نام دارد و توسط امی علیشیر نوایی تألیف گردیده و یادگار دوران رشد آنهاست.

4- بربری‌ها که در زمان حکومت احمد خان ابدالی به نوار مرزی ایران کوچانده شده بودند و یا در دوره ناصرالدین شاه به ایران آمده بودند و توسط یکی از ملاکین و تجار معروف خراسان به نام رضا مهدوی رئیس التجار به اسفراین آورده شده‌اند. بربری‌ها بیشتر در روستاهای قاسم‌آباد، کلاته بربرها، عباس‌آباد و چند روستای دیگر ساکن شده‌اند و بیشتر از طوایف چوره، پالانی، چارشانگی، خوجکه، لنگر، جاقوری و دیزنگی هستند.

اسفراین از جمله شهرهای صنعتی می‌باشد. از مهمترین کارخانه جات صنعتی این شهر می‌توان به مجتع فولاد اسفراین و کارخانه لوله گستر (لوله بدون درز) اشاره کرد. کارخانه‌های پنبه و کارتن سازی ازجمله کارخانه‌های اسفراین می‌باشد و غیر از آنها کارگاههای کوچک زیادی از جمله کارگاههای صنایع چوب، صنایع فلزی و صنایع ساختمانی وجود دارد. کارخانه کمپوت روستای کوشکی، کوره‌های آجر روستای اتیمز، کارخانه آسفالت شهرداری، کارخانه تولید ماکارونی و کارخانه بسته بندی خشکبار از دیگر صنایع اسفراین می‌باشند.

آب و هوای اسفراین معتدل است و منابع تاریخی نیز این بر این نکته تأکید دارند. اعراب اسفراین را بلقیس می‌خوانده‌اند که یادآور سرزمین‌های زیبای یمن بوده‌است. قسمت‌های جنوبی اسفراین به علت مجاورت با کویر دارای زمستان‌های سرد و تابستان‌های گرم و خشک می‌باشد. رودخانه‌های مهم اسفراین، بیدواز و رویین و قره سو می‌باشند. قره سو اصلی‌ترین رود است که از ارتفاعات رشته کوههای آلاداغ و شاه جهان سرچشمه گرفته و شامل رودخانه‌های سنخواست، جاجرم، بیدواز، گرماب، رویین و غیره‌است.


نمایش بیشتر
  • اطلاعات عمومی

  • پیش شماره تلفن : ۰۵۸
  • اطلاعات جغرافیایی

  • همسایگان : سبزوار- قوچان-شیروان - بجنورد
  • مساحت : ۵۰۱۹ کیلومتر مربع
مکانهای پیشنهادی
مناسبت ها
مکانهای مشابه